{"id":991886,"date":"2026-11-04T13:00:00","date_gmt":"2026-11-04T13:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/?p=991886"},"modified":"2026-11-04T21:50:25","modified_gmt":"2026-11-04T21:50:25","slug":"chrzaszcze-buczyn-skoroszowskich-rezerwat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/2026\/11\/04\/chrzaszcze-buczyn-skoroszowskich-rezerwat\/","title":{"rendered":"Chrz\u0105szcze Buczyn Skoroszowskich. Nowy rezerwat w Dolinie Baryczy"},"content":{"rendered":"<article class=\"sn-buczyny-skoroszowskie\">\n<p><strong>Stan wiedzy: 4 listopada 2026 r.<\/strong> 2 listopada Regionalny Dyrektor Ochrony \u015arodowiska we Wroc\u0142awiu podpisa\u0142 zarz\u0105dzenie tworz\u0105ce rezerwat \u201eChrz\u0105szcze Buczyn Skoroszowskich\u201d w Dolinie Baryczy. Ochron\u0105 ma zosta\u0107 obj\u0119te 112,46 ha las\u00f3w, a otulin\u0105 200,60 ha. Decyzja jest wa\u017cna nie z powodu samej powierzchni. W tutejszych bukach i rozk\u0142adaj\u0105cym si\u0119 drewnie stwierdzono chrz\u0105szcze, kt\u00f3rych wyst\u0119powanie w Polsce nale\u017cy do najwi\u0119kszych rzadko\u015bci entomologicznych. Obok nich \u017cyj\u0105 wyj\u0105tkowe grzyby, w tym sopl\u00f3wka bukowa zwi\u0105zana z dolin\u0105 M\u0142y\u0144skiej Strugi.<\/p>\n<h2 id=\"w-skrocie\">W skr\u00f3cie<\/h2>\n<ul>\n<li>Podpisanie zarz\u0105dzenia nast\u0105pi\u0142o 2 listopada 2026 r.; jego wej\u015bcie w \u017cycie ma nast\u0105pi\u0107 po 14 dniach od urz\u0119dowego og\u0142oszenia, nie od samego podpisania.<\/li>\n<li>Nowy rezerwat zajmuje 112,46 ha, a otulina 200,60 ha. Lokalizacja: gminy Milicz i Kro\u015bnice, Nadle\u015bnictwo Milicz.<\/li>\n<li>Rafa\u0142 Ruta i Roman Kr\u00f3lik zestawili 245 gatunk\u00f3w chrz\u0105szczy z ca\u0142ych Buczyn Skoroszowskich; 28 uznali za szczeg\u00f3lnie cenne przyrodniczo lub naukowo. To nie pe\u0142ny wykaz zwierz\u0105t dok\u0142adnie wewn\u0105trz granic rezerwatu.<\/li>\n<li><em>Eledonoprius armatus<\/em>, wcze\u015bniej uznawany za prawdopodobnie wymar\u0142y w Polsce, zosta\u0142 tu odnaleziony w latach 2022\u20132023.<\/li>\n<li>Do potwierdzonych z szerszego kompleksu grzyb\u00f3w nale\u017c\u0105 sopl\u00f3wka bukowa, siedzu\u0144 sosnowy i piaskowiec modrzak; wymienione stanowiska nie s\u0105 automatycznie przypisane do nowych granic.<\/li>\n<li>Istniej\u0105 szlaki i infrastruktura turystyczna w Lasach Milickich, ale legalne poruszanie si\u0119 w samym rezerwacie wymaga wyznaczenia tras przez RDO\u015a.<\/li>\n<\/ul>\n<h2 id=\"spis-tresci\">Spis tre\u015bci<\/h2>\n<ol>\n<li><a href=\"#powolanie\">Data, powierzchnia i status prawny<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#polozenie\">Gdzie le\u017c\u0105 Buczyny Skoroszowskie?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#przyrodniczo\">Co pisa\u0142 serwis Przyrodniczo.pl?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#chrzaszcze\">Chrz\u0105szcze: lista szczeg\u00f3lnie wa\u017cnych gatunk\u00f3w<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#grzyby\">Grzyby i niezwyk\u0142a M\u0142y\u0144ska Struga<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#rosliny\">Drzewa i ro\u015bliny: co wiadomo, a czego nie?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#historia\">Historia lasu i bada\u0144<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#lasostep\">Dlaczego mowa o lasostepie?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#zagrozenia\">Zagro\u017cenia i naukowe podstawy ochrony<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#dojazd\">Dojazd, szlaki i infrastruktura<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#noclegi\">Baza noclegowa<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#faq\">Pytania i odpowiedzi<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#bibliografia\">\u0179r\u00f3d\u0142a i bibliografia<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<h2 id=\"powolanie\">Rezerwat podpisany 2 listopada 2026 r. Co dok\u0142adnie oznacza ta data?<\/h2>\n<p>Regionalna Dyrekcja Ochrony \u015arodowiska we Wroc\u0142awiu poinformowa\u0142a o podpisaniu zarz\u0105dze\u0144 dotycz\u0105cych dw\u00f3ch obszar\u00f3w: nowego rezerwatu \u201eChrz\u0105szcze Buczyn Skoroszowskich\u201d i powi\u0119kszenia rezerwatu \u201eWzg\u00f3rze Joanny\u201d. Dla pierwszego podano powierzchni\u0119 112,46 ha i otulin\u0119 200,60 ha. Drugiemu powi\u0119kszono powierzchni\u0119 z 24,57 ha do 68,28 ha. Zarz\u0105dzenia maj\u0105 zacz\u0105\u0107 obowi\u0105zywa\u0107 po up\u0142ywie 14 dni od og\u0142oszenia w Dzienniku Urz\u0119dowym Wojew\u00f3dztwa Dolno\u015bl\u0105skiego. Bez sprawdzenia daty og\u0142oszenia nie nale\u017cy uto\u017csamia\u0107 podpisania z wej\u015bciem prawa w \u017cycie. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/rdos-wroclaw\/buczyny-i-chrzaszcze-pod-wieksza-ochrona--nowy-rezerwat-chrzaszcze-buczyn-skoroszowskich-i-wieksze-wzgorze-joanny\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Komunikat RDO\u015a<\/a>. <sup><a href=\"#ref-1\">[1]<\/a><\/sup><\/p>\n<p>W historycznym kontek\u015bcie przywo\u0142uje si\u0119 rezerwat \u201eOlszyny Niezgodzkie\u201d, powo\u0142any zarz\u0105dzeniem z 19 lutego 1987 r. Sam fakt jego utworzenia potwierdzaj\u0105 dokumenty Las\u00f3w Pa\u0144stwowych. Wypowied\u017a, \u017ce od tej daty nie powsta\u0142 \u017caden inny rezerwat w ca\u0142ej Dolinie Baryczy, nale\u017cy jednak odnie\u015b\u0107 do jednoznacznie wyznaczonego zasi\u0119gu geograficznego i pe\u0142nego rejestru form ochrony; nie przyjmujemy jej bez tej kontroli za niezale\u017cnie ustalone twierdzenie. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/attachment\/d25545fe-054f-48a0-93fc-d80bd143ae62\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Program ochrony przyrody Nadle\u015bnictwa \u017bmigr\u00f3d<\/a> <sup><a href=\"#ref-21\">[21]<\/a><\/sup><\/p>\n<p>Rezerwat nie obejmuje wszystkich Buczyn Skoroszowskich. Kompleks le\u015bny opisany przez naukowc\u00f3w jest du\u017co wi\u0119kszy; zawiera drzewostany chronione i gospodarcze. St\u0105d liczba 245 gatunk\u00f3w i cz\u0119\u015b\u0107 danych historycznych odnosz\u0105 si\u0119 do kompleksu, nie do 112,46 ha wyznaczonych w zarz\u0105dzeniu. Otulina chroni rezerwat przed wp\u0142ywem otoczenia, ale nie jest to kolejny obszar rezerwatu.<\/p>\n<p>W dokumentach planistycznych z wcze\u015bniejszego etapu pojawia\u0142y si\u0119 mniejsze powierzchnie i robocza nazwa \u201eBuczyny Skoroszowskie\u201d. Od listopada 2026 r. obowi\u0105zuje nowa, oficjalnie og\u0142oszona nazwa i powierzchnie; starsze liczby to ju\u017c tylko historia projektu. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/attachment\/02fd51ec-4a88-4752-aea6-f45e9efefa49\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Program Ochrony Przyrody Nadle\u015bnictwa Milicz 2026\u20132035<\/a>. <sup><a href=\"#ref-3\">[3]<\/a><\/sup><\/p>\n<h2 id=\"polozenie\">Gdzie le\u017c\u0105 Buczyny Skoroszowskie?<\/h2>\n<p>Rezerwat znajduje si\u0119 w p\u00f3\u0142nocno-wschodniej cz\u0119\u015bci wojew\u00f3dztwa dolno\u015bl\u0105skiego, na terenach gmin Milicz i Kro\u015bnice, w le\u015bnictwach Skorosz\u00f3w i Dziewi\u0119tlin. Le\u017cy w obr\u0119bie Las\u00f3w Milickich, na przej\u015bciu mi\u0119dzy krajobrazem Kotliny Milickiej a morenowymi wzniesieniami Wa\u0142u Trzebnickiego. Blisko znajduj\u0105 si\u0119 Lasowice, Dziewi\u0119tlin oraz Skorosz\u00f3w, administracyjnie nale\u017c\u0105cy ju\u017c do gminy Trzebnica. Nazwa rezerwatu pochodzi od historycznie wyodr\u0119bnianego kompleksu le\u015bnego; nie nale\u017cy myli\u0107 granic gminy Skoroszowa z granicami rezerwatu.<\/p>\n<p>Mapa granic nowego rezerwatu zosta\u0142a udost\u0119pniona jako oficjalny za\u0142\u0105cznik PDF do <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/rdos-wroclaw\/buczyny-i-chrzaszcze-pod-wieksza-ochrona--nowy-rezerwat-chrzaszcze-buczyn-skoroszowskich-i-wieksze-wzgorze-joanny\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">komunikatu RDO\u015a we Wroc\u0142awiu<\/a>. Wskaz\u00f3wki turystyczne w tym artykule dotycz\u0105 miejscowo\u015bci orientacyjnych; dok\u0142adny obrys rezerwatu i otuliny nale\u017cy odczytywa\u0107 z mapy RDO\u015a, nie z uproszczonej mapy nocleg\u00f3w.<\/p>\n<p>Badacze wskazuj\u0105 m.in. wzniesienia Mrowiec (197 m n.p.m.), Ostra G\u00f3ra (186 m), Wo\u0142owa G\u00f3ra (181 m), Ko\u0144czysta (183 m), Kr\u0119pica (166 m) i Ja\u017awiniec (199 m). We wschodniej cz\u0119\u015bci p\u0142ynie M\u0142y\u0144ska Struga; mniejsze cieki bior\u0105 pocz\u0105tek w pobli\u017cu. Ta rze\u017aba terenu pozwala na s\u0105siedztwo suchszych stok\u00f3w, roz\u015bwietlonych fragment\u00f3w lasu i wilgotnych, ch\u0142odniejszych dolin. <a href=\"https:\/\/kp.org.pl\/images\/pp\/artyku%C5%82y_od_2019\/3_2025_XXXVI_3\/2025_Ruta_Krolik_Buczyny%20Skoroszowskie_Wal%20Trzebnicki_Chrzaszcze%20saproksyliczne.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ruta i Kr\u00f3lik (2025)<\/a>.<\/p>\n<h2 id=\"przyrodniczo\">Co o tym miejscu pisa\u0142 serwis Przyrodniczo.pl?<\/h2>\n<p>W artykule <a href=\"https:\/\/przyrodniczo.pl\/cenne-tereny\/lasy-milickie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u201eLasy Milickie\u201d z 2 pa\u017adziernika 2021 r.<\/a> opisano ten fragment jako <strong>Buczyn\u0119 \u201eNa Zakr\u0119cie\u201d<\/strong>. By\u0142a to nazwa robocza autora, nawi\u0105zuj\u0105ca do wyra\u017anego \u0142uku drogi nr 15 mi\u0119dzy Trzebnic\u0105 a Miliczem. Nie jest urz\u0119dowym synonimem rezerwatu. W tym starszym opisie autor wskazywa\u0142 silne prze\u015bwietlenie buczyn, obecno\u015b\u0107 m\u0142odnik\u00f3w i nasadze\u0144 iglastych, a tak\u017ce bogactwo grzyb\u00f3w nadrzewnych i naziemnych. <sup><a href=\"#ref-5\">[5]<\/a><\/sup><\/p>\n<blockquote>\n<p>\u201ePrzez \u015brodek przebiega M\u0142y\u0144ska Struga, kt\u00f3ra zosta\u0142a opisana jako osobny obszar przyrodniczy.\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o cytatu: Przyrodniczo.pl, \u201eLasy Milickie\u201d, 2021. To bezpo\u015brednia wypowied\u017a serwisu, a nie opis autor\u00f3w niniejszego artyku\u0142u. Nale\u017cy przy tym pami\u0119ta\u0107, \u017ce portal w 2021 r. opisywa\u0142 teren sprzed powo\u0142ania rezerwatu. Stwierdzenia o braku ochrony rezerwatowej tego fragmentu nie s\u0105 ju\u017c aktualn\u0105 informacj\u0105 prawn\u0105.<\/p>\n<p>Przyrodniczo.pl osobno omawia r\u00f3wnie\u017c <a href=\"https:\/\/przyrodniczo.pl\/grzyby\/soplowka-bukowa\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">sopl\u00f3wk\u0119 bukow\u0105<\/a>, \u0142\u0105cz\u0105c jej dolno\u015bl\u0105skie stanowiska mi\u0119dzy innymi z Lasowicami i Skoroszowem. Artyku\u0142 z 2019 r. rozpoczyna opis efektown\u0105 obserwacj\u0105: <sup><a href=\"#ref-6\">[6]<\/a><\/sup><\/p>\n<blockquote>\n<p>\u201eAby spotka\u0107 pi\u0119kne koralowce nie trzeba wcale wybiera\u0107 si\u0119 do ciep\u0142ych kraj\u00f3w.\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Por\u00f3wnanie odnosi si\u0119 do koralowatego wygl\u0105du owocnik\u00f3w, a nie do systematycznego pokrewie\u0144stwa grzyba z morskimi zwierz\u0119tami. Starsze opisy internetowe nazywaj\u0105 te\u017c sopl\u00f3wk\u0119 bukow\u0105 gatunkiem \u015bci\u015ble chronionym. Obecnie podlega ona <strong>ochronie cz\u0119\u015bciowej<\/strong>, co potwierdza obowi\u0105zuj\u0105ce rozporz\u0105dzenie z 2014 r. <sup><a href=\"#ref-8\">[8]<\/a><\/sup> oraz materia\u0142y Las\u00f3w Pa\u0144stwowych. <sup><a href=\"#ref-10\">[10]<\/a><\/sup><\/p>\n<h2 id=\"chrzaszcze\">Chrz\u0105szcze Buczyn Skoroszowskich: jakie gatunki wykazano?<\/h2>\n<p>Podstawowym \u017ar\u00f3d\u0142em jest 36-stronicowe opracowanie Rafa\u0142a Ruty i Romana Kr\u00f3lika \u201eBuczyny Skoroszowskie (Wa\u0142 Trzebnicki) \u2013 wa\u017cne refugium chrz\u0105szczy saproksylicznych\u201d, opublikowane w \u201ePrzegl\u0105dzie Przyrodniczym\u201d 36(3), 2025, s. 71\u2013106. Autorzy zestawili okazy z kolekcji historycznych, publikacje i obserwacje terenowe, zw\u0142aszcza z lat 2022\u20132023. Cz\u0119\u015b\u0107 chrz\u0105szczy wyszukiwano bezpo\u015brednio, cz\u0119\u015b\u0107 otrz\u0105sano z ro\u015blinno\u015bci lub od\u0142awiano pu\u0142apkami zak\u0142adanymi przy owocnikach hub. Wynik wynosi 245 gatunk\u00f3w, w tym 28 o szczeg\u00f3lnej warto\u015bci naukowej lub ochronnej. Nie jest to inwentaryzacja wszystkich bezkr\u0119gowc\u00f3w, a sami autorzy wskazuj\u0105, \u017ce dalsze badania prawdopodobnie powi\u0119ksz\u0105 wykaz. <sup><a href=\"#ref-2\">[2]<\/a><\/sup><\/p>\n<div class=\"wp-table-scroll\">\n<table>\n<caption>Wybrane chrz\u0105szcze potwierdzone w ca\u0142ym kompleksie Buczyn Skoroszowskich na podstawie Ruty i Kr\u00f3lika (2025)<\/caption>\n<thead>\n<tr>\n<th scope=\"col\">Gatunek<\/th>\n<th scope=\"col\">Czym si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia?<\/th>\n<th scope=\"col\">Powi\u0105zanie z siedliskiem<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td><em>Eledonoprius armatus<\/em><\/td>\n<td>Uwa\u017cany wcze\u015bniej za prawdopodobnie wymar\u0142y w Polsce; znaleziony tu ponownie w 2022\u20132023 r.<\/td>\n<td>Pr\u00f3chno i grzyby nadrzewne, lokalnie b\u0142yskoporek sk\u00f3rzasty <em>Inonotus cuticularis<\/em>.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Leptura aurulenta<\/em> (zmorsznik bukowy)<\/td>\n<td>Bardzo rzadki przedstawiciel k\u00f3zkowatych; silna lokalna populacja w Buczynach.<\/td>\n<td>Zmursza\u0142e drewno bukowe, tak\u017ce pozostawione pniaki.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Cerambyx scopolii<\/em> (kozior\u00f3g bukowiec)<\/td>\n<td>Rzadki na ni\u017cu Dolnego \u015al\u0105ska; w lesie obserwowano \u017cerowiska.<\/td>\n<td>Zamieraj\u0105ce i martwe buki, niekiedy z martwicami od nas\u0142onecznienia.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Lucanus cervus<\/em> (jelonek rogacz)<\/td>\n<td>Du\u017cy, rozpoznawalny chrz\u0105szcz, wymagaj\u0105cy d\u0142ugiej ci\u0105g\u0142o\u015bci siedlisk drzewnych.<\/td>\n<td>Rozk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 drewno drzew li\u015bciastych, w tym systemy korzeniowe i pniaki.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Aesalus scarabaeoides<\/em> (d\u0119bosz \u017cukowaty)<\/td>\n<td>Rzadko spotykany gatunek zwi\u0105zany ze starymi lasami.<\/td>\n<td>Drewno w zaawansowanym rozk\u0142adzie.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Pycnomerus terebrans<\/em><\/td>\n<td>Rzadki saproksyl; w Buczynach obserwowany r\u00f3wnie\u017c w towarzystwie mr\u00f3wek.<\/td>\n<td>Pr\u00f3chno oraz przestrze\u0144 pod kor\u0105 martwych buk\u00f3w i d\u0119b\u00f3w.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Dreposcia umbrina<\/em><\/td>\n<td>Wymieniany w\u015br\u00f3d najcenniejszych element\u00f3w fauny.<\/td>\n<td>Stare lasy z rozk\u0142adaj\u0105cym si\u0119 drewnem.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Gasterocercus depressirostris<\/em><\/td>\n<td>Wykazany na podstawie \u015blad\u00f3w rozwoju i szcz\u0105tk\u00f3w osobnik\u00f3w.<\/td>\n<td>Le\u017c\u0105ce drewno d\u0119bowe.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Strigocis bicornis<\/em><\/td>\n<td>Gatunek stosunkowo niedawno wykazany z Polski.<\/td>\n<td>Grzyby nadrzewne, m.in. wro\u015bniaki <em>Trametes<\/em>.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Mycetophagus decempunctatus<\/em><\/td>\n<td>Rzadko spotykany w Polsce; kilkana\u015bcie okaz\u00f3w w badanym p\u0142acie.<\/td>\n<td>Owocniki hubiaka pospolitego.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Stictoleptura scutellata<\/em><\/td>\n<td>K\u00f3zkowaty wymieniony w zestawieniu cennych chrz\u0105szczy starych buczyn.<\/td>\n<td>Drewno drzew li\u015bciastych.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><em>Dicerca berolinensis<\/em><\/td>\n<td>Bogatkowaty znany z opracowa\u0144 fauny tego obszaru.<\/td>\n<td>Martwe i os\u0142abione drewno bukowe.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<p><strong>Dlaczego nazwa rezerwatu wskazuje na chrz\u0105szcze?<\/strong> Chrz\u0105szcze saproksyliczne s\u0105 uzale\u017cnione od martwego drewna lub innych struktur powstaj\u0105cych podczas starzenia i obumierania drzew. Niekt\u00f3re larwy rozwijaj\u0105 si\u0119 latami w drewnie, inne wykorzystuj\u0105 pr\u00f3chno, kor\u0119 czy owocniki grzyb\u00f3w. Dla takich gatunk\u00f3w nawet du\u017cy las gospodarczy mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 nieprzyjazny, je\u017celi zabraknie starych, obumieraj\u0105cych drzew i ci\u0105g\u0142o\u015bci rozk\u0142adu drewna.<\/p>\n<p>Najbardziej spektakularny przypadek to <em>Eledonoprius armatus<\/em>. W 2022 r. z pr\u00f3chna i martwych owocnik\u00f3w grzyb\u00f3w pozyskano pi\u0119\u0107 osobnik\u00f3w, p\u00f3\u017aniej nast\u0119pne. Autorzy stwierdzili jego zwi\u0105zek z <em>Inonotus cuticularis<\/em> i opisali lokalne stanowisko w oddziale le\u015bnym 205. Nie nale\u017cy wyci\u0105ga\u0107 z tego wniosku, \u017ce chrz\u0105szcz wyst\u0119puje wsz\u0119dzie tam, gdzie ro\u015bnie ten grzyb. Wyst\u0119powanie reliktowego owada zale\u017cy tak\u017ce od historii drzewostanu i dost\u0119pno\u015bci odpowiednich mikrosiedlisk.<\/p>\n<h2 id=\"grzyby\">Grzyby: sopl\u00f3wka bukowa to dopiero pocz\u0105tek<\/h2>\n<p>Najwa\u017cniejsze obserwacje mykologiczne ze \u017ar\u00f3de\u0142 opisuj\u0105cych fragmenty Las\u00f3w Milickich dotycz\u0105 zar\u00f3wno drewna bukowego, jak i grzyb\u00f3w w borach s\u0105siaduj\u0105cych z buczynami. Nie odnaleziono jednego aktualnego, opublikowanego spisu wszystkich grzyb\u00f3w <strong>w granicach nowego rezerwatu<\/strong>, dlatego poni\u017csze dane maj\u0105 oznaczony zasi\u0119g.<\/p>\n<div class=\"wp-table-scroll\">\n<table>\n<caption>Grzyby wymienione w \u017ar\u00f3d\u0142ach dla Buczyn Skoroszowskich lub otaczaj\u0105cych Las\u00f3w Milickich<\/caption>\n<thead>\n<tr>\n<th scope=\"col\">Gatunek<\/th>\n<th scope=\"col\">\u0179r\u00f3d\u0142o i zasi\u0119g obserwacji<\/th>\n<th scope=\"col\">Rola przyrodnicza<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>Sopl\u00f3wka bukowa <em>Hericium coralloides<\/em><\/td>\n<td>M\u0142y\u0144ska Struga, okolice Lasowic i Skoroszowa; Przyrodniczo.pl.<\/td>\n<td>Rozk\u0142ada martwe drewno li\u015bciaste, zw\u0142aszcza buka; ochrona cz\u0119\u015bciowa.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Siedzu\u0144 sosnowy <em>Sparassis crispa<\/em><\/td>\n<td>Buczyna \u201eNa Zakr\u0119cie\u201d w Lasach Milickich; Przyrodniczo.pl.<\/td>\n<td>Grzyb zwi\u0105zany najcz\u0119\u015bciej z korzeniami i podstawami pni drzew iglastych.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Piaskowiec modrzak <em>Gyroporus cyanescens<\/em><\/td>\n<td>Buczyna \u201eNa Zakr\u0119cie\u201d; Przyrodniczo.pl.<\/td>\n<td>Grzyb mikoryzowy znany z charakterystycznego niebieszczenia mi\u0105\u017cszu.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>B\u0142yskoporek sk\u00f3rzasty <em>Inonotus cuticularis<\/em><\/td>\n<td>Ca\u0142y kompleks Buczyn Skoroszowskich; Ruta i Kr\u00f3lik (2025).<\/td>\n<td>Grzyb nadrzewny, z kt\u00f3rym lokalnie zwi\u0105zany jest <em>Eledonoprius armatus<\/em>.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Hubiak pospolity <em>Fomes fomentarius<\/em><\/td>\n<td>Oddzia\u0142 208; Ruta i Kr\u00f3lik (2025).<\/td>\n<td>Mikrosiedlisko chrz\u0105szczy zwi\u0105zanych z hubami; na nim ustawiano pu\u0142apki.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Pniarka obrze\u017cona <em>Fomitopsis pinicola<\/em><\/td>\n<td>Oddzia\u0142 208; Ruta i Kr\u00f3lik (2025).<\/td>\n<td>Grzyb rozk\u0142adaj\u0105cy drewno; u\u017cyty jako miejsce usytuowania pu\u0142apki.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Wro\u015bniaki <em>Trametes<\/em> spp.<\/td>\n<td>Ca\u0142y kompleks Buczyn; Ruta i Kr\u00f3lik (2025).<\/td>\n<td>Wa\u017cne dla cz\u0119\u015bci chrz\u0105szczy grzybo\u017cernych, w tym <em>Strigocis bicornis<\/em>.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<p><strong>Jak wygl\u0105da sopl\u00f3wka bukowa?<\/strong> Owocnik przypomina rozga\u0142\u0119ziony, bia\u0142y koralowiec, kt\u00f3rego ga\u0142\u0105zki zako\u0144czone s\u0105 zwisaj\u0105cymi kolcami. Pojawia si\u0119 na martwym drewnie i rozk\u0142ada je, uczestnicz\u0105c w obiegu sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych. W Polsce do 2014 r. podlega\u0142a ochronie \u015bcis\u0142ej, a obecnie cz\u0119\u015bciowej. W rezerwacie nie wolno zbiera\u0107 \u017cadnych dziko wyst\u0119puj\u0105cych grzyb\u00f3w, niezale\u017cnie od ich indywidualnego statusu ochronnego. <a href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/publikacje\/do-poczytania\/grzyby-polskich-lasow\/grzyby-polskich-lasow_internet-1.pdf\/%40%40download\/file\/Grzyby%20polskich%20las%C3%B3w_Internet.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Lasy Pa\u0144stwowe: Grzyby polskich las\u00f3w<\/a>.<\/p>\n<p><strong>M\u0142y\u0144ska Struga<\/strong> tworzy osobny uk\u0142ad przyrodniczy: zakola, strome brzegi, niewielkie podmycia i lokalne przewr\u00f3cenia drzew zapewniaj\u0105 zr\u00f3\u017cnicowane stopnie rozk\u0142adu drewna. W opisie Przyrodniczo.pl wspomniano ro\u015blinno\u015b\u0107 wilgotnych brzeg\u00f3w i mszaki, w tym w\u0105trobowce o g\u00f3rskim lub borealno-g\u00f3rskim charakterze. Poszerzenie projektu o fragment potoku by\u0142o postulatem zg\u0142oszonym podczas konsultacji <sup><a href=\"#ref-4\">[4]<\/a><\/sup>, ale bez zestawienia ko\u0144cowych granic z pierwotn\u0105 map\u0105 nie mo\u017cna przypisa\u0107 tej zmiany konkretnemu wnioskodawcy na podstawie samego tekstu medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych.<\/p>\n<h2 id=\"rosliny\">Ro\u015bliny, drzewa i mszaki: oddzielmy miejsca pewne od s\u0105siednich<\/h2>\n<p>W Buczynach dominuje buk zwyczajny <em>Fagus sylvatica<\/em>; badanie entomologiczne wymienia r\u00f3wnie\u017c d\u0119by szypu\u0142kowe, sosny zwyczajne i miejscami olsze czarne. To dane o szerszym kompleksie. Przyrodniczo.pl opisuje tak\u017ce dwa siedliska le\u015bne: \u017cyzn\u0105 buczyn\u0119 ni\u017cow\u0105 <em>Galio odorati-Fagetum<\/em> i kwa\u015bn\u0105 buczyn\u0119 ni\u017cow\u0105 <em>Luzulo pilosae-Fagetum<\/em>. <sup><a href=\"#ref-7\">[7]<\/a><\/sup> Ich runo mo\u017ce si\u0119 znacz\u0105co r\u00f3\u017cni\u0107: od bogatego w ro\u015bliny zielne po sk\u0105pe, z przewag\u0105 traw, turzyc i mszak\u00f3w.<\/p>\n<div class=\"wp-table-scroll\">\n<table>\n<caption>Ro\u015bliny i grupy ro\u015blin wymienione dla r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bci Las\u00f3w Milickich. Zasi\u0119g jest istotny: nie jest to spis flory rezerwatu<\/caption>\n<thead>\n<tr>\n<th scope=\"col\">Gatunek lub grupa<\/th>\n<th scope=\"col\">Wskazana lokalizacja<\/th>\n<th scope=\"col\">Uwagi<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>Buk zwyczajny <em>Fagus sylvatica<\/em><\/td>\n<td>Buczyny Skoroszowskie<\/td>\n<td>Dominuj\u0105cy gatunek drzewostanu, potwierdzony w badaniu Ruty i Kr\u00f3lika.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>D\u0105b szypu\u0142kowy <em>Quercus robur<\/em><\/td>\n<td>Buczyny Skoroszowskie<\/td>\n<td>Wyst\u0119puje miejscami; wa\u017cny dla cz\u0119\u015bci chrz\u0105szczy saproksylicznych.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Sosna zwyczajna <em>Pinus sylvestris<\/em><\/td>\n<td>Buczyny Skoroszowskie<\/td>\n<td>Domieszka i sk\u0142adnik s\u0105siednich drzewostan\u00f3w gospodarczych.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Olsza czarna <em>Alnus glutinosa<\/em><\/td>\n<td>Buczyny Skoroszowskie i doliny ciek\u00f3w<\/td>\n<td>Miejscami zwi\u0105zana z wilgotniejszymi fragmentami.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Wawrzynek wilcze\u0142yko <em>Daphne mezereum<\/em><\/td>\n<td>M\u0142y\u0144ska Struga i inne cieki Las\u00f3w Milickich<\/td>\n<td>Wskazany przez Przyrodniczo.pl; wymaga ochrony stanowisk.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Czermie\u0144 b\u0142otna <em>Calla palustris<\/em><\/td>\n<td>Dolina M\u0142y\u0144skiej Strugi<\/td>\n<td>Ro\u015bnie na wilgotnych, zabagnionych stanowiskach.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Mszaki i w\u0105trobowce<\/td>\n<td>Dolina M\u0142y\u0144skiej Strugi<\/td>\n<td>Portal wspomina bogactwo grup, lecz bez pe\u0142nej listy oznaczonych gatunk\u00f3w.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Marzanka wonna <em>Galium odoratum<\/em><\/td>\n<td>\u017byzne buczyny Las\u00f3w Milickich, og\u00f3lnie<\/td>\n<td>Nie mo\u017cna automatycznie przypisa\u0107 stanowisk nowemu rezerwatowi.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Per\u0142\u00f3wka jednokwiatowa <em>Melica uniflora<\/em><\/td>\n<td>\u017byzne buczyny Las\u00f3w Milickich, og\u00f3lnie<\/td>\n<td>Wska\u017anik bogatszego runa le\u015bnego w opisach siedliskowych.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Zawilec gajowy <em>Anemone nemorosa<\/em><\/td>\n<td>\u017byzne buczyny Las\u00f3w Milickich, og\u00f3lnie<\/td>\n<td>Gatunek runa, kt\u00f3rego lokalizacj\u0119 nale\u017cy weryfikowa\u0107 terenowo.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Kruszczyk po\u0142abski <em>Epipactis albensis<\/em><\/td>\n<td>Wzg\u00f3rze Joanny i Chmielowa Buczyna<\/td>\n<td>Stanowisk s\u0105siednich nie nale\u017cy podawa\u0107 jako stwierdze\u0144 z nowego rezerwatu.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Kruszczyk siny <em>Epipactis purpurata<\/em><\/td>\n<td>Chmielowa Buczyna<\/td>\n<td>Obszar s\u0105siedni, a nie potwierdzone granice nowego rezerwatu.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Bu\u0142awnik czerwony <em>Cephalanthera rubra<\/em><\/td>\n<td>Chmielowa Buczyna, Lasy Milickie<\/td>\n<td>Rzadka ro\u015blina las\u00f3w li\u015bciastych; brak dowodu stanowiska wewn\u0105trz nowego rezerwatu.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Wid\u0142aki i widlicze<\/td>\n<td>G\u0142\u00f3wnie po\u0142udniowo-zachodnie Lasy Milickie<\/td>\n<td>Odmienne siedliska borowe; nie nale\u017cy uto\u017csamia\u0107 ich rozmieszczenia z buczynami rezerwatu.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<p>Zestawienie nie daje podstaw do twierdzenia, \u017ce wszystkie storczyki, wid\u0142aki czy inne chronione ro\u015bliny wymienione w materia\u0142ach o Lasach Milickich wyst\u0119puj\u0105 wewn\u0105trz granic rezerwatu. Takie przypisanie wymaga\u0142oby dok\u0142adnych danych geograficznych z aktualnej dokumentacji przyrodniczej. To samo dotyczy ptak\u00f3w i ssak\u00f3w: og\u00f3lne wykazy dla Doliny Baryczy nie s\u0105 lokaln\u0105 inwentaryzacj\u0105.<\/p>\n<h2 id=\"historia\">Ponad trzy stulecia lasu i niemal p\u00f3\u0142 wieku obserwacji chrz\u0105szczy<\/h2>\n<p>Historia Buczyn jest starsza ni\u017c wsp\u00f3\u0142czesna ochrona przyrody. W \u015brodku kompleksu znajdowa\u0142a si\u0119 niegdy\u015b osada Gierstadt, zniszczona w czasie wojny trzydziestoletniej (1618\u20131648). Jej po\u0142o\u017cenie jest dzi\u015b niepewne. Badacze analizowali mapy z XVIII i XIX wieku, archiwalne fotografie lotnicze z 1944 r. oraz numeryczny model terenu. Pozwoli\u0142o to rozpozna\u0107 dawne mielerze, czyli miejsca wypalania w\u0119gla drzewnego. W po\u0142owie XIX w. lokalne lasy odwiedzali uczestnicy spotka\u0144 \u015bl\u0105skich le\u015bnik\u00f3w, a w 1926 r. w regionie nadal produkowano w\u0119giel drzewny z buka i sosny.<\/p>\n<p>Nowoczesna historia entomologii Buczyn wi\u0105\u017ce si\u0119 z Andrzejem Gruszk\u0105 (1934\u20132009), wroc\u0142awskim lekarzem neurologiem i pasjonatem chrz\u0105szczy. Najstarszy przytoczony okaz pochodzi z 1977 r. Z kolei w 1986 r. zanotowano niezwykle rzadk\u0105 k\u00f3zk\u0119 <em>Leptura aurulenta<\/em>. Dane z prywatnych zbior\u00f3w, muzeum i p\u00f3\u017aniejszych obserwacji terenowych zebra\u0142a praca Ruty i Kr\u00f3lika w 2025 r. Pokazuje ona, \u017ce ocena lasu nie musi opiera\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na jego aktualnym wygl\u0105dzie: znaczenie maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 drzewostanu, stare okazy, drewno w r\u00f3\u017cnych stopniach rozk\u0142adu i losy wcze\u015bniejszych u\u017cytkowa\u0144.<\/p>\n<h2 id=\"lasostep\">Czy Buczyny Skoroszowskie to rzeczywi\u015bcie \u201elasostep\u201d?<\/h2>\n<p>Okre\u015blenie \u201elasostep\u201d pojawia si\u0119 w komentarzach spo\u0142ecznych jako obrazowe por\u00f3wnanie bardzo mocno rozrzedzonego drzewostanu. Nie oznacza jednak, \u017ce tutejsza ro\u015blinno\u015b\u0107 zosta\u0142a naukowo zaklasyfikowana do lasostep\u00f3w, czyli mozaik lasu i zbiorowisk stepowych. W dokumentach ochronnych przedmiotem ochrony s\u0105 w\u0142a\u015bnie buczyny kwa\u015bne i \u017cyzne oraz ich fauna.<\/p>\n<p>Rozrzedzenie koron tworzy bardziej nas\u0142onecznione pnie i drewno. Dla cz\u0119\u015bci owad\u00f3w jest to korzystne: wzrasta temperatura kory, pojawiaj\u0105 si\u0119 martwice, a w nich \u017cerowiska. Ruta i Kr\u00f3lik wskazuj\u0105 jednak powa\u017cny paradoks. Ten sam proces, kt\u00f3ry kr\u00f3tkoterminowo zwi\u0119ksza liczb\u0119 dogodnych mikrosiedlisk, mo\u017ce prowadzi\u0107 do szybkiej \u015bmierci wielu buk\u00f3w i utraty bazy pokarmowej w kolejnych dekadach. Nie wystarczy wi\u0119c utrzymywa\u0107 otwartego, prze\u015bwietlonego lasu. Potrzebna jest ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 starych i m\u0142odszych pokole\u0144 drzew, dziupli, pniak\u00f3w, k\u0142\u00f3d oraz grzyb\u00f3w nadrzewnych.<\/p>\n<h2 id=\"zagrozenia\">Co powinno si\u0119 chroni\u0107, a czego unika\u0107?<\/h2>\n<p>W opracowaniu z 2025 r. badacze dokumentuj\u0105 zar\u00f3wno pozytywne praktyki le\u015bne, jak pozostawianie drzew biocenotycznych, jak i zagro\u017cenia. Nale\u017c\u0105 do nich usuwanie starych buk\u00f3w, wywo\u017cenie drewna zasiedlanego przez owady, fragmentowanie martwych k\u0142\u00f3d oraz stosowanie insektycyd\u00f3w. W pracy przywo\u0142ano konkretne zabiegi w 2023 r.; jest to opis historycznej gospodarki, a nie twierdzenie o bie\u017c\u0105cej dzia\u0142alno\u015bci po ustanowieniu rezerwatu.<\/p>\n<p>Badania europejskie pokazuj\u0105, \u017ce sama ilo\u015b\u0107 martwego drewna nie opisuje w pe\u0142ni jego warto\u015bci. Christensen i wsp\u00f3\u0142autorzy (2005), analizuj\u0105c 86 rezerwat\u00f3w bukowych, wykazali znaczne zr\u00f3\u017cnicowanie zasob\u00f3w martwego drewna i podkre\u015blili znaczenie jego typ\u00f3w, rozmiar\u00f3w oraz ci\u0105g\u0142o\u015bci. Eckelt i wsp\u00f3\u0142autorzy (2018) wyr\u00f3\u017cnili 168 gatunk\u00f3w chrz\u0105szczy traktowanych jako wska\u017aniki pozosta\u0142o\u015bci las\u00f3w o charakterze pierwotnym w Europie \u015arodkowej. Ich wyniki pomagaj\u0105 wyja\u015bni\u0107 wag\u0119 <em>Eledonoprius armatus<\/em>, ale nie s\u0105 pomiarem liczby gatunk\u00f3w z samego rezerwatu. Przegl\u0105d Raniusa i wsp\u00f3\u0142autor\u00f3w (2024) wskazuje tak\u017ce znaczenie mikroklimatu, wielko\u015bci dziupli i pr\u00f3chna dla bezkr\u0119gowc\u00f3w zale\u017cnych od starych drzew. <sup><a href=\"#ref-11\">[11]<\/a><\/sup> <sup><a href=\"#ref-12\">[12]<\/a><\/sup> <sup><a href=\"#ref-13\">[13]<\/a><\/sup><\/p>\n<h2 id=\"dojazd\">Dojazd, odleg\u0142o\u015bci, szlaki i istniej\u0105ca infrastruktura<\/h2>\n<p>Najwygodniejsze punkty orientacyjne dla odwiedzaj\u0105cych okolice to <strong>Skorosz\u00f3w<\/strong> od strony Trzebnicy, <strong>Lasowice<\/strong> od strony Milicza oraz <strong>Milicz<\/strong> jako wi\u0119ksza miejscowo\u015b\u0107 z kolej\u0105 i us\u0142ugami. Z Wroc\u0142awia najprostszy og\u00f3lny kierunek samochodowy prowadzi przez Trzebnic\u0119 drog\u0105 krajow\u0105 nr 15 ku Skoroszowowi i Lasowicom. Przy drodze mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 roboty zwi\u0105zane z modernizacj\u0105 DK15; GDDKiA zapowiada\u0142a prace na lata 2026\u20132027 <sup><a href=\"#ref-15\">[15]<\/a><\/sup>, dlatego przed wyjazdem nale\u017cy sprawdzi\u0107 aktualne utrudnienia.<\/p>\n<p>Odleg\u0142o\u015bci orientacyjne <strong>w linii prostej do miejscowo\u015bci Skorosz\u00f3w<\/strong> wynosz\u0105 oko\u0142o: Wroc\u0142aw 35 km, Trzebnica 14 km, Milicz 14 km, Ostr\u00f3w Wielkopolski 50 km, Kalisz 73 km, Opole 96 km i Pozna\u0144 113 km. To obliczenia geograficzne do centrum miejscowo\u015bci, a nie przebiegi dr\u00f3g ani odleg\u0142o\u015bci do granicy rezerwatu. Rzeczywiste trasy samochodowe s\u0105 d\u0142u\u017csze.<\/p>\n<p>Przez okoliczne Lasy Milickie opisano zielony szlak prowadz\u0105cy przez Milicz, Wzg\u00f3rze Joanny, Lasowice, okolice M\u0142y\u0144skiej Strugi i Skorosz\u00f3w. <sup><a href=\"#ref-14\">[14]<\/a><\/sup> Czerwony Szlak Zamkowy biegnie innymi fragmentami Las\u00f3w Milickich, a \u015bcie\u017cka \u201ePostolin\u2013Wzg\u00f3rze Joanny\u201d ma 16 przystank\u00f3w. Przyrodniczo.pl podaje tak\u017ce istnienie le\u015bnych miejsc odpoczynku, parking\u00f3w przy drogach i tablic dydaktycznych w szerokim kompleksie. <strong>Nie oznacza to jednak potwierdzenia parkingu, tablicy ani dopuszczonego szlaku w granicach nowego rezerwatu.<\/strong><\/p>\n<p>Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody <sup><a href=\"#ref-9\">[9]<\/a><\/sup> w rezerwatach ruch pieszy i rowerowy jest co do zasady zabroniony poza trasami formalnie wyznaczonymi przez regionalnego dyrektora ochrony \u015brodowiska. Sam znak PTTK na mapie nie zast\u0119puje aktu udost\u0119pnienia. Nie wolno te\u017c zbiera\u0107 grzyb\u00f3w, ro\u015blin, owad\u00f3w ani martwego drewna. Przed wej\u015bciem do rezerwatu nale\u017cy sprawdzi\u0107 aktualny wykaz udost\u0119pnionych tras RDO\u015a Wroc\u0142aw i oznakowanie w terenie. Spacer w s\u0105siednich lasach r\u00f3wnie\u017c musi uwzgl\u0119dnia\u0107 ograniczenia wynikaj\u0105ce z pozosta\u0142ych form ochrony i ewentualnych okresowych zakaz\u00f3w.<\/p>\n<p><strong>Transport publiczny:<\/strong> kolej regionalna obs\u0142uguje Milicz i Kro\u015bnice <sup><a href=\"#ref-17\">[17]<\/a><\/sup>, sk\u0105d mo\u017cna planowa\u0107 dalszy dojazd lokalny. Od 5 pa\u017adziernika 2026 r. lokalne media informuj\u0105 o ponownym uruchomieniu autobusowego po\u0142\u0105czenia Trzebnica\u2013Milicz przez Czesz\u00f3w i Skorosz\u00f3w, z trzema kursami w ka\u017cdym kierunku. Ze wzgl\u0119du na relacjonowane niejasno\u015bci dotycz\u0105ce przesiadek i zmienno\u015b\u0107 rozk\u0142ad\u00f3w nale\u017cy sprawdzi\u0107 konkretny kurs u przewo\u017anika. <sup><a href=\"#ref-16\">[16]<\/a><\/sup> Sam autobus do Skoroszowa nie dowodzi dost\u0119pno\u015bci piechot\u0105 dowolnej cz\u0119\u015bci rezerwatu.<\/p>\n<h2 id=\"noclegi\">Gdzie przenocowa\u0107 w pobli\u017cu?<\/h2>\n<p>Najpraktyczniejsz\u0105 baz\u0105 wypadow\u0105 jest Milicz lub okoliczne miejscowo\u015bci z zapleczem us\u0142ugowym. Przyk\u0142adowe obiekty z potwierdzonymi adresami i opisami: <a href=\"https:\/\/www.dodr.pl\/gospodarstwa-agroturystyczne\/katarzyna-didyk-pensjonat-u-buni\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Pensjonat \u201eU Buni\u201d w Mi\u0142ochowicach 26A<\/a>, <a href=\"https:\/\/agroturystykapodjesionami.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">agroturystyka \u201ePod Jesionami\u201d w W\u0105bnicach 26<\/a>, <a href=\"https:\/\/dbpoleca.barycz.pl\/manufacturers\/view\/334\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u201eNoclegi nad stawami\u201d przy ul. 3 Maja 29 w S\u0142awoszowicach<\/a>. Ostatni obiekt oferuje te\u017c wypo\u017cyczalni\u0119 kajak\u00f3w i rower\u00f3w, a wed\u0142ug danych lokalnego katalogu znajduje si\u0119 oko\u0142o 0,9 km od stacji PKP Milicz. Warto r\u00f3wnie\u017c sprawdzi\u0107 pokoje \u201ePrzy Lesie\u201d we Wszewilkach. Ceny i dost\u0119pno\u015b\u0107 wymagaj\u0105 sprawdzenia na wybrany termin; nie zosta\u0142y potwierdzone w wyszukiwaniu rezerwacyjnym. <sup><a href=\"#ref-18\">[18]<\/a><\/sup> <sup><a href=\"#ref-19\">[19]<\/a><\/sup> <sup><a href=\"#ref-20\">[20]<\/a><\/sup><\/p>\n<p>Link do oferty gospodarstwa \u201ePrzy Lesie\u201d: <a href=\"https:\/\/www.przy-lesie.com\/oferta\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">przy-lesie.com\/oferta<\/a>. Wybieraj\u0105c obiekt, trzeba zweryfikowa\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 przyjazdu poza sezonem, miejsce parkingowe, dopuszczalne godziny zameldowania i warunki korzystania z roweru.<\/p>\n<h2 id=\"faq\">Pytania i odpowiedzi<\/h2>\n<details>\n<summary>Czy rezerwat ju\u017c obowi\u0105zuje od 2 listopada 2026 r.?<\/summary>\n<p>Nie wynika to z samej daty podpisania. RDO\u015a wskazuje wej\u015bcie zarz\u0105dzenia w \u017cycie po 14 dniach od opublikowania w Dzienniku Urz\u0119dowym Wojew\u00f3dztwa Dolno\u015bl\u0105skiego. Dok\u0142adn\u0105 dat\u0119 og\u0142oszenia mo\u017cna sprawdzi\u0107 w e-dzienniku wojew\u00f3dztwa; na 4 listopada 2026 r. akt nie by\u0142 jeszcze opublikowany.<\/p>\n<\/details>\n<details>\n<summary>Czy w nowym rezerwacie mo\u017cna zbiera\u0107 grzyby?<\/summary>\n<p>Nie. Art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody co do zasady zakazuje zbioru grzyb\u00f3w w rezerwatach, poza miejscami wyznaczonymi w spos\u00f3b przewidziany prawem. Nie ma podstaw, aby zak\u0142ada\u0107 taki wyj\u0105tek dla tego rezerwatu.<\/p>\n<\/details>\n<details>\n<summary>Czy zobacz\u0119 wszystkie opisane gatunki?<\/summary>\n<p>Nie. Cz\u0119\u015b\u0107 chrz\u0105szczy jest bardzo rzadka, skryta i rozwija si\u0119 pod kor\u0105 lub w grzybach. Niekt\u00f3re rekordy s\u0105 historyczne lub pochodz\u0105 z szerszego kompleksu. W przypadku ro\u015blin i grzyb\u00f3w lokalizacje w materia\u0142ach og\u00f3lnych nie musz\u0105 le\u017ce\u0107 wewn\u0105trz nowych granic.<\/p>\n<\/details>\n<details>\n<summary>Czy ka\u017cdy istniej\u0105cy szlak PTTK jest legalny na terenie nowego rezerwatu?<\/summary>\n<p>Nie mo\u017cna tego zak\u0142ada\u0107. O legalnym udost\u0119pnieniu rezerwatu rozstrzyga w\u0142a\u015bciwy akt RDO\u015a. Mapy turystyczne s\u0105 przydatne do planowania pobytu w okolicy, ale nie zast\u0119puj\u0105 przepis\u00f3w.<\/p>\n<\/details>\n<details>\n<summary>Czy sopl\u00f3wka bukowa jest \u015bci\u015ble chroniona?<\/summary>\n<p>Nie. Od 2014 r. jest obj\u0119ta ochron\u0105 cz\u0119\u015bciow\u0105. Niezale\u017cnie od tego w rezerwacie obowi\u0105zuj\u0105 osobne zakazy dotycz\u0105ce grzyb\u00f3w i siedlisk.<\/p>\n<\/details>\n<h2 id=\"bibliografia\">Bibliografia i najwa\u017cniejsze materia\u0142y do dalszej lektury<\/h2>\n<ol>\n<li id=\"ref-1\">Regionalna Dyrekcja Ochrony \u015arodowiska we Wroc\u0142awiu. \u201eBuczyny i chrz\u0105szcze pod wi\u0119ksz\u0105 ochron\u0105\u2026\u201d, komunikat o zarz\u0105dzeniu z 2 listopada 2026 r. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/rdos-wroclaw\/buczyny-i-chrzaszcze-pod-wieksza-ochrona--nowy-rezerwat-chrzaszcze-buczyn-skoroszowskich-i-wieksze-wzgorze-joanny\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0179r\u00f3d\u0142o<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-2\">Ruta R., Kr\u00f3lik R. 2025. \u201eBuczyny Skoroszowskie (Wa\u0142 Trzebnicki) \u2013 wa\u017cne refugium chrz\u0105szczy saproksylicznych\u201d. <em>Przegl\u0105d Przyrodniczy<\/em> 36(3): 71\u2013106. <a href=\"https:\/\/kp.org.pl\/images\/pp\/artyku%C5%82y_od_2019\/3_2025_XXXVI_3\/2025_Ruta_Krolik_Buczyny%20Skoroszowskie_Wal%20Trzebnicki_Chrzaszcze%20saproksyliczne.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Pe\u0142ny PDF<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-3\">Program ochrony przyrody Nadle\u015bnictwa Milicz 2026\u20132035, rozdzia\u0142 o projektowanych rezerwatach. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/attachment\/02fd51ec-4a88-4752-aea6-f45e9efefa49\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Dokument<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-4\">RDO\u015a Wroc\u0142aw. Konsultacje projekt\u00f3w dolno\u015bl\u0105skich rezerwat\u00f3w i raporty z uwag. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/rdos-wroclaw\/ruszyly-konsultacje-spoleczne-dla-projektowanych-nowych-rezerwatow-przyrody-w-wojewodztwie-dolnoslaskim\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Dokumentacja<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-5\">Przyrodniczo.pl. \u201eLasy Milickie\u201d, 2.10.2021. <a href=\"https:\/\/przyrodniczo.pl\/cenne-tereny\/lasy-milickie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Artyku\u0142<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-6\">Przyrodniczo.pl. \u201eSopl\u00f3wka bukowa\u201d, 11.11.2019. <a href=\"https:\/\/przyrodniczo.pl\/grzyby\/soplowka-bukowa\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Artyku\u0142<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-7\">Przyrodniczo.pl. \u201e\u017byzne buczyny\u201d, 6.02.2018. <a href=\"https:\/\/przyrodniczo.pl\/siedliska\/zyzne-buczyny\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Artyku\u0142<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-8\">Minister \u015arodowiska. Rozporz\u0105dzenie z 9 pa\u017adziernika 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzyb\u00f3w, Dz.U. 2014 poz. 1408. <a href=\"https:\/\/eli.gov.pl\/eli\/DU\/2014\/1408\/ogl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Akt obowi\u0105zuj\u0105cy<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-9\">Ustawa z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, art. 15. <a href=\"https:\/\/eli.gov.pl\/api\/acts\/DU\/2024\/1478\/text.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Tekst aktu (wersja ujednolicona z 2024 r.)<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-10\">Lasy Pa\u0144stwowe. <em>Grzyby polskich las\u00f3w<\/em>, opis <em>Hericium coralloides<\/em>. <a href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/publikacje\/do-poczytania\/grzyby-polskich-lasow\/grzyby-polskich-lasow_internet-1.pdf\/%40%40download\/file\/Grzyby%20polskich%20las%C3%B3w_Internet.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Publikacja<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-11\">Christensen M. i in. 2005. \u201eDead wood in European beech (Fagus sylvatica) forest reserves\u201d. <em>Forest Ecology and Management<\/em> 210: 267\u2013282. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.foreco.2005.02.032\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">DOI<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-12\">Eckelt A. i in. 2018. \u201ePrimeval forest relict beetles of Central Europe: a set of 168 umbrella species\u2026\u201d. <em>Journal of Insect Conservation<\/em> 22: 15\u201328. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1007\/s10841-017-0028-6\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">DOI<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-13\">Ranius T. i in. 2024. \u201eHabitat requirements of deadwood-dependent invertebrates that occupy tree hollows\u201d. <em>Biological Reviews<\/em>. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1111\/brv.13110\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">DOI<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-14\">Centrum Edukacyjno-Turystyczne Stawy Milickie. \u201eSzlak zielony \u2013 rezerwat\u00f3w przyrody\u201d. <a href=\"https:\/\/www.cet.stawymilickie.pl\/pl%2Ccet%2C%2Cszlak%2Czielony%2C%2C%2Crezerwatow%2Cprzyrody%2C144.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Opis szlaku<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-15\">GDDKiA Wroc\u0142aw. \u201eZ\u0142o\u017cyli\u015bmy wniosek o ZRID na rozbudow\u0119 DK15 na odcinku Trzebnica \u2013 Skorosz\u00f3w\u201d, 1.08.2024. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/gddkia-wroclaw\/zlozylismy-wniosek-o-zrid-na-rozbudowe-dk15-odcinku-trzebnica---skoroszow\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Komunikat<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-16\">Nowa Gazeta. \u201eAutobus do Milicza wr\u00f3ci\u0142. Ale czy wybrano najlepsze rozwi\u0105zanie?\u201d, 6.10.2026. <a href=\"https:\/\/nowagazeta.pl\/artykul\/autobus-do-milicza-wrocil-n1865312\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Aktualne po\u0142\u0105czenie lokalne<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-17\">Koleje Dolno\u015bl\u0105skie. Rozk\u0142ad jazdy stacji Milicz. <a href=\"https:\/\/kolejedolnoslaskie.pl\/rozklad-jazdy\/milicz\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Informacje przewo\u017anika<\/a>.<\/li>\n<li id=\"ref-18\">Nadle\u015bnictwo Milicz. \u201eOchrona przyrody\u201d. Strona z aktualnym programem ochrony przyrody i dokumentami planistycznymi. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/nadlesnictwo-milicz\/ochrona-przyrody\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0179r\u00f3d\u0142o<\/a><\/li>\n<li id=\"ref-19\">Polska Akademia Nauk, W\u0142adys\u0142aw Wojewoda. \u201eChecklist of Polish Larger Basidiomycetes\u201d (2003): nazwy i wyst\u0119powanie m.in. Inonotus cuticularis. <a href=\"https:\/\/botany.pl\/images\/Books\/Wojewoda_2003_Checklist_of_Polish_larger_Basidiomycetes.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0179r\u00f3d\u0142o<\/a><\/li>\n<li id=\"ref-20\">Dolno\u015bl\u0105ska Kraina Rowerowa. \u201eAgroturystyka Pod Jesionami\u201d \u2013 wykaz zaplecza dla rowerzyst\u00f3w. <a href=\"https:\/\/dolnoslaskakrainarowerowa.pl\/363-dolnoslaskakrainarowerowa-agroturystyka-pod-jesionami\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0179r\u00f3d\u0142o<\/a><\/li>\n<li id=\"ref-21\">Regionalna Dyrekcja Las\u00f3w Pa\u0144stwowych we Wroc\u0142awiu. \u201eProgram ochrony przyrody dla Nadle\u015bnictwa \u017bmigr\u00f3d\u201d, cz\u0119\u015b\u0107 dotycz\u0105ca utworzenia Olszyn Niezgodzkich w 1987 r. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/attachment\/d25545fe-054f-48a0-93fc-d80bd143ae62\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Dokument<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<\/article>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stan wiedzy: 4 listopada 2026 r. 2 listopada Regionalny Dyrektor Ochrony \u015arodowiska we Wroc\u0142awiu podpisa\u0142 zarz\u0105dzenie tworz\u0105ce rezerwat \u201eChrz\u0105szcze Buczyn Skoroszowskich\u201d w Dolinie Baryczy. Ochron\u0105 ma zosta\u0107 obj\u0119te 112,46 ha\u2026<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[67],"tags":[647,646,643,147,645,648,644],"class_list":["post-991886","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-przyroda","tag-buczyny","tag-chrzaszcze","tag-dolina-baryczy","tag-grzyby","tag-lasy-milickie","tag-mlynska-struga","tag-rezerwaty-przyrody"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/991886","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=991886"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/991886\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":991887,"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/991886\/revisions\/991887"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=991886"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=991886"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sprawynauki.waw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=991886"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}